Tìm trong lòng cội nguồn ác và xoá bỏ nó.
Nó sống một cách có kết quả trong lòng
của đệ tử sùng kính cũng như trong lòng của người ham muốn
Chỉ người mạnh có thể giết chết nó
Người yếu phải đợi sự lớn lên của nó, kết quả của nó, chết của nó.
Tâm trí đã từng bị ước định qua nhiều kiếp sống, và trong nhiều kiếp sống bạn đã không làm gì ngoài việc thu thập khổ. Và việc ước định này đang đẩy bạn lặp đi lặp lại vào trong vòng khổ. Tội lỗi chỉ có một nghĩa và đó là điều này: sống với thái độ bất hạnh. Điều này có thể có vẻ hơi kì lạ. Bạn có thể đã không nghe nói tới định nghĩa này trước đây, rằng tội lỗi là có thái độ bất hạnh. Tại sao điều này là vậy? Điều đó là vì một người mà bản thân mình là bất hạnh thì không tránh khỏi tận hưởng việc làm cho người khác cũng bất hạnh. Đó là lí do tại sao điều đó là tội lỗi. Tội lỗi ngụ ý gây ra bất hạnh cho người khác.
Nhưng trước khi bạn có thể gây ra bất hạnh cho người khác bạn phải đã trở thành chuyên gia trong nghệ thuật làm cho bản thân bạn bất hạnh. Làm sao bạn có thể làm cho người khác điều bản thân bạn không có? Nếu bạn không bất hạnh làm sao bạn có thể làm cho người khác bất hạnh? Trước hết bản thân bạn phải là bất hạnh – và không theo cách bình thường. Bạn phải là chuyên gia lớn về điều đó, vì thế thì bạn sẽ biết mọi thủ đoạn và chiến lược của việc là bất hạnh trong nhiều tình huống khác nhau. Thế thì, cho dù cõi trời chảy khắp quanh bạn, bạn sẽ vẫn xoay xở tìm ra một góc địa ngục – vì chỉ thế thì bạn sẽ có khả năng là bất hạnh. Và cõi trời là hiện tại và đang chảy khắp quanh bạn, nhưng dầu vậy bạn vẫn xoay xở để khám phá ra địa ngục trong nó!
Để gây khổ trong người khác bạn cần làm cho bản thân bạn bất hạnh. Làm cho người khác khổ là tội lỗi. Cho nên nghĩa nền tảng của tội lỗi là gây khổ cho bản thân bạn. Ai đó không làm cho bản thân mình khổ sẽ không bao giờ gây ra khổ cho người khác. Người đó sẽ không có khả năng làm điều đó, người đó thậm chí sẽ không có khả năng nghĩ về điều đó. Và ai đó không gây ra khổ cho bản thân mình sẽ là đầy hạnh phúc tới mức người đó sẽ muốn chia sẻ nó với người khác – vì bạn càng chia sẻ hạnh phúc, nó càng tăng hơn.
Tại sao chúng ta muốn gây ra khổ cho người khác? – vì chúng ta rất bất hạnh. Và bất kì khi nào chúng ta có khả năng làm cho ai đó khác khổ nhiều hơn bản thân chúng ta, chúng ta có được chút ít xúc động về hạnh phúc. Đó là hạnh phúc duy nhất của chúng ta, đó là hạnh phúc duy nhất chúng ta biết. Nếu ai đó khổ nhiều hơn bạn khổ, bạn cảm thấy chút ít xúc động về hạnh phúc. Điều này không phải là hạnh phúc – nhưng nói một cách tương đối nó là vậy vì khi bạn đã xoay xở tạo ra nhiều bất hạnh hơn trong ai đó gần bạn, khổ riêng của bạn dường như nhỏ đi trong so sánh.
Đó là lí do tại sao chúng ta liên tục tạo ra nhiều khổ thế khắp xung quanh chúng ta. Chồng bất hạnh sẽ làm cho vợ mình bất hạnh; anh ta sẽ không cảm thấy hạnh phúc chừng nào anh ta chưa thể làm cho cô ấy thực sự khổ. Vợ bất hạnh sẽ làm cho chồng cô ấy bất hạnh, bố bất hạnh sẽ làm cho con anh ta bất hạnh, con bất hạnh sẽ làm cho bố của chúng bất hạnh. Toàn thể xã hội của chúng ta là mạng khổ trong đó tất cả chúng ta làm cho lẫn nhau bất hạnh. Và khi chúng ta đã tạo ra vũng khổ khắp quanh chúng ta, đứng ở giữa chúng, chúng ta thở dễ dàng hơn chút ít khi nghĩ, “Không sao, chúng ta không bất hạnh như nhiều người thế đang bất hạnh!”
Và thế thì trong khi bản thân chúng ta bận rộn gây khổ cho người khác, chúng ta quên mất khổ riêng của chúng ta. Chúng ta thậm chí không nhớ rằng chúng ta là bất hạnh. Chúng ta trở nên bận rộn với việc gây ra khổ cho người khác tới mức chúng ta quên mất lo nghĩ riêng của chúng ta. Đó là lí do tại sao những người bận rộn gây khổ cho người khác dường như hạnh phúc theo cách nào đó, họ dường như vô lo nghĩ về bản thân họ. Đây là cách quên bản thân bạn.
Chính tội lỗi là gây ra khổ cho người khác và chính tội lỗi là gây ra khổ cho bản thân bạn.
Lời kinh này nói:
Tìm trong lòng cội nguồn ác và xoá bỏ nó.
Bất kì khi nào cảm giác bất hạnh nào đó chiếm giữ bạn, ném nó ra ngoài – chính khoảnh khắc đó. Không nói có với nó, không chảy theo nó, không đồng nhất với nó. Bất kì khi nào cảm giác bất hạnh nào đó bắt giữ bạn, ngay lập tức ném nó ra và tìm khắp xung quanh bản thân bạn về niềm vui. Nếu bạn được miễn khỏi việc trở nên bất hạnh, bạn sẽ được miễn khỏi việc làm tổn thương người khác. Thế thì sẽ không có tội lỗi trong cuộc sống của bạn.
Phúc lạc là đức hạnh. Và bất kì khi nào bạn là phúc lạc bạn trở thành hồn đức hạnh.
Đó là lí do tại sao tôi không nói rằng bạn sẽ trở thành hồn đức hạnh bằng việc cho từ thiện. Tôi không nói rằng nếu bạn xây đền chùa, nhà thờ hồi giáo, giáo đường Do Thái gurudwaras, bạn sẽ trở thành người đức hạnh. Không nhất thiết là như vậy. Có thể điều này nữa là tới từ xu hướng tự nhiên của bạn để làm tổn thương người khác. Bạn có thể xây đền chùa để gây ra bất hạnh cho ai đó. Nếu hàng xóm của bạn đã cúng dường một trăm nghìn ru pi, thế thì bạn có thể cúng dường hai trăm nghìn ru pi – vì chừng nào bản ngã của bạn chưa trở thành lớn hơn bản ngã của hàng xóm của bạn, bạn sẽ không có khả năng gây tổn thương cho anh ta.
Tôi đã nghe nói về một người rất từ thiện, người đã không bao giờ cúng dường cho dù một xu. Nhưng ông ta đã rất có tính từ thiện – sự từ thiện của ông ta nổi tiếng khắp xung quanh – và ông ta không bao giờ cúng dường cho dù một xu. Nếu bất kì ai trong làng đã bao giờ muốn làm việc thu thập tiền từ thiện, họ đầu tiên phải đi tới ông ta. Người từ thiện này thường hứa cho một trăm nghìn, hai trăm nghìn, nửa triệu ru pi – và vì ông ta không bao giờ cho số tiền này, ông ta chắc sẽ hứa một cách tuỳ tiện. Và khi ông ta đã viết ra nửa triệu ru pi, thế thì tâm trí của mọi người giầu khác trong làng chắc đã trở nên bị bắt lửa bởi ghen tị và họ nữa phải cho. Ông ta không bao giờ cho bất kì cái gì. Ông ta sẽ viết ra nửa triệu ru pi, và kí tên mình – và đây đã là đóng góp duy nhất của ông ta cho việc từ thiện. Và thế rồi mọi người giầu trong làng sẽ phải cho cái gì đó vì lòng tự hào của họ bị tổn thương.
Bạn có thể thấy những kiểu người từ thiện này ở mọi làng. Và những người thu tiền từ thiện đầy nhận biết về sự kiện rằng những người này bao giờ cũng phải là hai hay ba cái tên đã có trong danh sách. Thế thì, nếu bạn tới gần ai đó, lòng tự trọng của người đó bị châm chích và người đó phải cho cái gì đó. Ngay cả người ăn xin bình thường cũng biết điều này và trước khi anh ta đi ăn xin, anh ta sẽ để vài đồng tiền riêng của mình trong bình bát, vì thế thì, khi anh ta lắc bình và làm xu kêu leng keng, bạn sẽ nghĩ rằng ai đó đã cho anh ta cái gì đó – cho dù bạn sẽ không sẵn lòng cho anh ta bất kì cái gì nếu bản ngã của bạn đã không bị đưa vào phép thử. Nếu ai đó đã cho cái gì đó trước bạn và thế rồi bạn không cho bất kì cái gì, bạn sẽ cảm thấy giống như người túng quẫn ở trước người ăn xin – và điều này làm tổn thương lòng tự hào của bạn.
Ngay cả người ăn xin cũng biết không lại gần bạn khi bạn một mình, nhưng trước bốn người anh ta sẽ xin và chạm chân bạn, vì trước bốn người khác điều đó trở thành vấn đề về lòng tự hào. Để gây ra ghen tị và khổ cho người khác, bạn thậm chí sẽ cho từ thiện. Bạn thậm chí sẽ xây đền chùa để gây ra khổ cho ai đó khác. Bạn có thể làm bất kì cái gì để làm cho người khác bất hạnh, nhưng thế thì mọi thứ bạn làm trở thành tội.
Phúc lạc là đức hạnh vì khi bạn phúc lạc, bất kì cái gì bạn làm, phúc lạc đi theo từ nó. Chừng nào bất kì cái gì bạn làm chưa tạo ra phúc lạc, biết rằng bạn không có ý tưởng về đức hạnh. Và nếu bạn không phá huỷ chính rễ của tội lỗi, không thể có đức hạnh – vì các tảng đá tội lỗi cản trở dòng chảy đức hạnh.
Cho nên nhớ một điều: bất kì khi nào bạn cảm thấy rằng bạn đang rơi vào thái độ khổ, với bất kì lí do nào, đừng ngần ngại – phá huỷ nó ngay lập tức, ném nó ra. Không thân thiện với nó, cho dù một khoảnh khắc, vì nếu bạn dừng lại cho dù một khoảnh khắc, khổ sẽ đi vào và lan rộng rễ của nó bên trong bạn. Cho nên dũng cảm lớn là được cần tới.
Lời kinh nói:
Chỉ người mạnh có thể giết chết nó
Người yếu phải đợi sự lớn lên của nó, kết quả của nó, chết của nó.
Chúng ta cảm thấy rất yếu. Chúng ta cảm thấy yếu ngay cả về việc ném khổ của chúng ta ra. Lí do cho điều này là gì? – vì điều chắc sẽ xuất hiện là nếu chúng ta không muốn khổ chúng ta sẽ phải có khả năng ném ra bất kì cái gì gây ra khổ cho chúng ta. Nhưng không, chúng ta thân thiện và trở nên thân thiết với khổ cũ của chúng ta; chúng trở thành gia đình của chúng ta.
Bạn có thể không nhận biết về điều này, nhưng tâm trí của người là rất phức tạp. Nếu bạn bị ốm đau và bạn cảm thấy nó là bệnh chính và thế rồi bạn đi khám bác sĩ và ông ấy bảo bạn rằng đấy không là gì ngoài cảm cúm, tâm trí bạn sẽ cảm thấy rất tổn thương. Việc đi khám là vô tích sự! Tâm trí không thích điều đó khi bác sĩ nói rằng chẳng có gì thực sự đáng lo nghĩ. Một bệnh nhỏ cho một người vĩ đại như bạn sao? Người vĩ đại phải có bệnh vĩ đại chứ! Tâm trí cảm thấy bị tổn thương.
Nếu mọi bệnh của bạn mà bị lấy đi khỏi bạn ngay lập tức, bạn chắc không thích điều đó, ngay cả nếu bạn được hỏi, bạn chắc đã lập tức nói rằng bạn sẵn lòng buông bỏ tất cả chúng. Nhưng nghĩ lại về điều đó đi, và bạn sẽ thấy rằng bạn chắc không thích điều đó – vì làm sao bạn có thể sống được mà không có bệnh của bạn? Bạn chắc sẽ trở thành rất trống rỗng. Bạn sẽ làm gì? Bạn sẽ khóc về cái gì? Bạn sẽ phàn nàn về cái gì? Bạn sẽ có cớ gì để mắng nhiếc thậm tệ? Bạn sẽ vẫy cờ nào nếu mọi bệnh của bạn đã bị lấy đi khỏi bạn? Bạn chắc đã trở thành vô dụng và rỗng toàn bộ – nhàn rỗi, thất nghiệp. Mọi kinh doanh của bạn chắc sẽ đi tới kết thúc. Bạn chắc đột nhiên cảm thấy rằng không có bất kì bệnh nào thế giới này dường như vô nghĩa. Không có bất kì cái gì để phàn nàn, bạn sẽ làm gì?
Ngay bây giờ bạn có nhiều thứ để phàn nàn, cho nên ngày trôi qua dễ dàng. Mãi cho tới giờ bạn đã lấy mối quan tâm lớn trong thảo luận về các phiền muộn của bạn. Bạn có bao giờ nghĩ về điều đó không? – rằng bạn chắc sẽ không sẵn lòng cho mọi bệnh của bạn bất ngờ tan biến với cái vẫy đũa thần?… Vì bạn nghĩ rằng bạn là tổng của mọi bệnh và rằng bạn cũng có thể biến mất….
Nếu tay của ai đó bị xiềng quá lâu, xiềng bắt đầu cho cảm giác như đồ trang sức. Bệnh cũng trở thành cách sống, chúng trở thành mối bận bịu. Người ốm cố giữ bệnh của mình; người khổ chăm nom khổ của mình. Nó trở thành một loại của cải.
Và trong khi tôi đang nói với bạn về mọi điều này, nhớ trong tâm trí rằng nó liên quan với tất cả các bạn. Đây là luật của tâm trí. Cho nên đừng bắt đầu nghĩ rằng “Điều đó có thể là đúng cho người điên nào đó này khác nhưng khi có liên quan tới mình, mình thực sự muốn loại bỏ bệnh của mình.” Nếu bạn thực sự muốn buông bỏ khổ của bạn, bạn có thể đã làm từ lâu trước đây rồi. Bạn đang ôm giữ chúng, cho nên bạn phải đã tìm ra cách nào đó để chăm nom chúng. Bằng không, ai kéo bạn lùi lại? Bạn đáng ra đã có thể ném chúng ra ngoài từ lâu trước đây rồi. Không ai cản bạn, không ai làm cho bạn khổ, nhưng có một loại phức cảm nào đó trong tâm trí bạn, cái bảo vệ cho khổ của bạn.
Bây giờ các nhà tâm lí nói rằng thậm chí có đầu tư vào khổ, rằng bạn đang đầu tư vào khổ của bạn. Đứa trẻ nhỏ thấy rằng khi nó ngã bệnh mẹ nó ngồi bên cạnh nó và vuốt trán nó. Khi nó ốm bố nó nữa tới thăm nó và vỗ về đầu nó. Khi nó ốm không ai mắng hay rầy la nó, mọi người bầy tỏ tình yêu với nó. Khi nó ốm nó có được sự thông cảm và hiểu từ khắp xung quanh. Cho nên một điều còn lại trong tâm trí của đứa trẻ này: rằng khi nó ốm, mọi thứ là dễ chịu và tốt nhưng khi nó khoẻ, không ai tới gần nó hay vỗ về đầu nó – bố nó không chăm nom tới nó, mẹ nó không lo lắng về nó – mọi người bận rộn trách mắng nó và cố cải tiến nó. Thế thì toàn thế giới dường như là cứng rắn.
Cho nên kinh nghiệm của đứa trẻ này là ở chỗ có cái gì đó sai trong việc là mạnh khoẻ. Có lẽ có cái gì đó tốt trong việc ngã bệnh! Khi bạn ốm toàn thế giới là thân thiện nhưng khi bạn mạnh khoẻ toàn thế giới trở thành người lạ. Cho nên ý tưởng bị ốm bắt đầu thành hấp dẫn tâm trí đứa trẻ. Từ giờ trở đi trong cuộc đời nó, bất kì khi nào nó gặp khó khăn và bắt đầu cảm thấy rằng thế giới là lạnh nhạt và khó khăn, nó sẽ vô thức muốn trở nên ốm; và bất kì khi nào nó cảm thấy nó đang thua cuộc trên thế giới, rằng nó đã bị bỏ lại toàn một mình không bạn bè nào, nó sẽ muốn ngã bệnh. Và bất kì cái gì người ta ao ước thì xảy ra.
Các nhà tâm lí nói rằng trong một trăm bệnh, chín mươi bệnh trong đó đã được chúng ta mời tới; và bởi vì chín mươi bệnh này, mười bệnh còn lại sẽ tìm ra cách đi vào nữa. Về căn bản, bất kì ai bạn mời sẽ tới. Không khách nào tới nhà bạn mà không được mời. Có thể là bạn đã không nhận biết khi bạn gửi lời mời, bạn có thể không nhớ rằng trong việc ngủ của bạn, bạn đã gửi lời mời. Hay bạn đã gửi lời mời từ nhiều năm trước và khách chỉ mới tới – bạn có thể đã không nhận biết về kết nối này.
Bất kì khi nào bệnh nào đó giáng xuống bạn và bạn muốn được thông cảm, thương, yêu – bạn ngã bệnh. Nếu một người ngã bệnh để thu hút thông cảm, người đó sẽ không bao giờ muốn được chữa khỏi bệnh. Người đó có thể đi tới bác sĩ, nhưng một cách vô thức người đó sẽ muốn vẫn còn bị ốm. Người đó có đầu tư vào ốm bệnh của mình.
Bạn đã bao giờ nghĩ về điều đó, rằng một người có thể không muốn bị ốm nếu người đó đã không thu được cái gì từ nó? Nếu đứa trẻ ngã và mẹ nó có đó… nó nhìn khắp xung quanh tìm mẹ. Nếu cô ấy không ở gần, nó không khóc. Đây là điều rất kì lạ – nhưng bây giờ khóc sẽ là vô dụng, không có gì để thu được từ đó, không có đầu tư trong đó. Nó sẽ không được lợi gì từ điều đó, vì người có thể đã cho nó cái gì đó lại không có đó. Cho nên đứa trẻ phải nhìn quanh; nó không khóc vì ngã chừng nào mẹ nó không có đó. Nếu cô ấy hiện diện thế thì nó khóc không kìm được. Nếu cô ấy không có quanh đó, nó bỏ qua sự vụ này.
Điều ngày ngụ ý cái gì? Thế thì khóc là vô dụng, không có nghĩa trong việc chỉ khóc. Đó đã không phải là cơ hội đúng, không cái gì có thể thu được từ việc khóc – nó đã không bị tổn thương bởi đau. Khổ là một phần của bản tính của chúng ta, và chúng ta muốn được lợi từ điều đó nữa! Nếu đứa trẻ nhận ra mẹ nó, nó sẽ bắt đầu khóc ngay lập tức vì thế thì cái gì đó có thể đã được thu lấy từ điều đó.
Bạn phải đã thấy đàn bà ngồi một cách hạnh phúc ở nhà, buôn chuyện. Khi chồng về nhà, mặt họ thay đổi, họ bắt đầu bị đau đầu, đau lưng, đau bụng. Rắc rối nào đó này khác bắt đầu kéo đến! Nhiều rắc rối thế bắt đầu kéo đến trong các bà vợ với việc về nhà của chồng họ! Và không phải là dường như họ có ý thức hay giả dối tạo ra những bệnh này. Đó là việc đầu tư vô ý thức – và chúng được tạo ra chỉ bởi việc thấy ông chồng!
Vợ muốn được yêu, và không chồng nào bầy tỏ tình yêu cho vợ mình chừng nào cô ấy chưa bị ốm. Nếu vợ ốm, yêu phải được bày tỏ cho cô ấy. Nếu anh ta không bày tỏ nó, thế thì anh ta cảm thấy mặc cảm. Cho nên vợ ngã bệnh để tạo ra cảm giác mặc cảm đó: “Trông đây, em ốm thế còn anh lại đi tới câu lạc bộ! Em ốm thế còn anh mê mải thiền. Em ở đây, ốm và nằm bẹp giường, còn mọi thứ anh làm là đọc báo hay sách – còn em thì ốm thế!” Sâu bên dưới trong vô thức cô ấy đang đòi hỏi yêu. Bây giờ rất khó làm cho cô ấy mạnh khoẻ vì đó không phải chỉ là chuyện ốm. Đó là chuyện bám víu của cô ấy vào khổ vô thức, sâu của cô ấy vì cô ấy được lợi từ khổ.
Bạn khổ vì bạn có được cái gì đó từ nó. Và chừng nào bạn còn thấy cái lợi nào đó trong khổ của bạn, nó sẽ tiếp tục. Nhưng không có gì thu được vì nó là tự tử. Và nếu bất kì xu hướng nào hướng tới khổ nổi lên bề mặt, không thành vấn đề nó có thể cám dỗ tới đâu – loại bỏ nó đi, nén nó ra! Mọi hứa hẹn này là giả và đang lừa bạn.
Nếu một người tiếp tục gạt bỏ ham muốn về khổ theo cách này, người đó sẽ sớm thấy rằng nơi có thời đã là khổ giờ luồng hạnh phúc sôi lên.
Hạnh phúc chỉ ngay gần bàn tay – bên trong bạn đầy nó. Nhưng chừng nào bạn chưa bỏ thói quen là khổ này và cách thức tận hưởng khổ của bạn, những luồng hạnh phúc này sẽ không trở thành sẵn có cho bạn.
Từ “Tiếng nói của im lặng”. Ch.2 Ham muốn sống
